Konik Burç Ölçü Tablosu ve 1210, 1610, 2012 Kodları
Konik burç ölçü tablosunda gördüğünüz 1210, 1610 ve 2012 gibi dört haneli kodlar, burcun hangi mil aralığına hizmet ettiğini ve ne kadar uzun olduğunu tek bakışta anlatır. İlk iki hane burcun çıkabileceği en büyük mil çapını inçin onda biri cinsinden, son iki hane ise burcun boyunu aynı birimle gösterir. Yani 1210, yaklaşık 1,2 inçlik mile kadar kullanılabilen ve 1 inç boyunda bir burç demektir.
Bu üç seri, bakım ekiplerinin dolabında en sık rastlanan konik burçlar arasındadır. 1210 küçük motor ve fan tahriklerinde, 1610 orta güçteki konveyör ve pompa hatlarında, 2012 ise daha ağır yük taşıyan kasnak ve dişlilerde karşımıza çıkar. Aşağıdaki tablo ve açıklamalar, doğru burcu ilk seferde seçebilmeniz için hazırlandı.
Konik Burç Nedir, Neden Bu Kadar Tercih Edilir?
Konik burç, dış yüzeyi hafif açılı, gövdesinde bir yarık bulunan ve kasnak ya da dişli göbeğindeki konik yuvaya oturan bir sıkma elemanıdır. Sahada taper burç ya da taper lock adıyla da anılır. Vidalar sıkıldıkça burç yuvaya doğru ilerler, yarık sayesinde daralır ve mili her yönden eşit basınçla kavrar.
Bu yapının en büyük kazancı, kasnağın deliğini her mil için ayrı ayrı işletme zorunluluğunu ortadan kaldırmasıdır. Aynı kasnağa farklı mil çaplarında burç takarak tek bir parçayı birden fazla makinede kullanabilirsiniz. Stok tutan bir işletme için bu, raflardaki kalabalığın gözle görülür şekilde azalması anlamına gelir.
Sahada çalışan herkes bilir; mile yapışmış bir kasnağı sökmeye çalışmak bazen saatler sürer, sabır da tükenir. Konik burçlu bağlantıda ise vidalar sökme deliklerine alınır ve burç birkaç turda yuvasından ayrılır. Duruş kısalır, mil yüzeyi zarar görmez.
1210, 1610 ve 2012 Kodları Ne Anlatır?
Kodları ilk kez görenler bunları rastgele bir seri numarası sanabilir. Oysa her kod burcun ölçüsünü kendi içinde saklar ve biraz alıştıktan sonra tablo açmadan bile kabaca tahmin yürütebilirsiniz.
1210’daki “12”, burcun yaklaşık 1,2 inçlik mil çapına kadar çıkabildiğini gösterir; metrik karşılığında bu sınır 32 mm’dir. “10” ise 1 inç, yani 25,4 mm boyu ifade eder. 1610 aynı boydadır ama gövdesi daha geniştir ve 42 mm’ye kadar mil kabul eder.
2012 hem gövde hem de boy olarak bir üst basamaktır. 50 mm’ye kadar mil alır, boyu ise 1,25 inç yani yaklaşık 31,8 mm’dir. Daha uzun gövde mili daha geniş bir yüzeyden kavradığı için daha yüksek torku güvenle taşır.
Sistemin en sevilen yanı evrensel olmasıdır. Kasnağınızın göbeğinde 2012 yazıyorsa, hangi üreticiden alırsanız alın 2012 kodlu bir burç o yuvaya oturur.
Konik Burç Ölçü Tablosu: 1210, 1610 ve 2012
Tablo, üç serinin temel ölçülerini ve vida bilgilerini bir araya getiriyor. Dış çap ve boy değerlerinde üreticiye göre milimetrik farklar görülebilir, göbek yuvası ise standarttır.
| Burç Kodu | Mil Çapı Aralığı | Burç Dış Çapı | Burç Boyu | Vida | Vida Sıkma Torku |
|---|---|---|---|---|---|
| 1210 | 11-32 mm | ≈ 47,5 mm | 25,4 mm | 2 adet 3/8″ | 20 Nm |
| 1610 | 14-42 mm | ≈ 57 mm | 25,4 mm | 2 adet 3/8″ | 20 Nm |
| 2012 | 18-50 mm | ≈ 70 mm | 31,8 mm | 2 adet 7/16″ | 30 Nm |
Stoktaki mil çapı seçenekleri ise şöyle:
- 1210 konik burç: 11, 12, 14, 16, 18, 19, 20, 22, 24, 25, 28, 30, 32 mm
- 1610 konik burç: 14, 16, 18, 19, 20, 22, 24, 25, 28, 30, 32, 35, 38, 40, 42 mm
- 2012 konik burç: 18, 19, 20, 22, 24, 25, 28, 30, 32, 35, 38, 40, 42, 45, 48, 50 mm
- Kama kanalı: Burç içindeki kanal, mil çapına karşılık gelen standart kama ölçüsüne göre açılır.
Mil Çapına Göre Doğru Burç Nasıl Seçilir?
Seçim aslında iki soruya cevap vermekten ibaret: Kasnağın göbeği hangi burcu kabul ediyor ve milinizin çapı kaç milimetre? Burç kodu kasnaktan, delik ölçüsü milden gelir. Örneğin 1610 yuvalı bir kasnak ve 28 mm’lik mil için doğru ürün 1610-28 konik burçtur.
Çakışan aralıklar kafa karıştırabilir. 25 mm’lik bir mil 1210, 1610 ve 2012 ile de çalışabilir; bu durumda belirleyici olan mil değil, kasnağın göbeğidir. Sıfırdan bir tahrik kuruyorsanız tork ihtiyacına bakın: küçük bir fan için 1210 yeterliyken, darbeli yük gören bir kırıcıda 2012 size çok daha rahat bir uyku sağlar.
Mili kumpasla ölçmeyi ihmal etmeyin. Yıllarca çalışmış bir milde aşınma olabilir ve 30 mm sandığınız mil 29,8 mm çıkabilir. Bu küçük fark burcun sıkma payı içinde kalır, fakat mil üzerinde ezilme ya da derin çizik varsa önce mili toparlamak gerekir.
Konik Burç Hangi Parçalarla Kullanılır?
Konik burcun görevi, güç aktaran parçayı mile sağlam ve merkezli şekilde bağlamaktır. 1210, 1610 ve 2012 serilerinin en sık eşleştiği ürünler şunlardır:
- Burçlu V kasnaklar: SPZ, SPA, SPB ve SPC profillerindeki burçlu V kasnaklar, göbek ölçüsüne göre bu serilerden biriyle çalışır.
- Burçlu triger kasnaklar: Burçlu metrik hatveli B8M triger kasnaklar, senkron tahriklerde aynı kolaylığı sunar.
- Zincir dişliler: Burç yuvalı zincir dişliler, sık sökülüp takılan konveyör hatlarında büyük zaman kazandırır.
- Kaplinler: HRC kaplin gibi burç yuvalı modeller, iki mili konik burç yardımıyla birbirine bağlar.
Kama kanalı açılmadan, tamamen sürtünmeyle sıkma gereken uygulamalarda ise konik kilitler daha doğru bir çözüm olur.
Montaj ve Sökme Sırasında Nelere Dikkat Edilmeli?
İyi bir montajın sırrı temizliktir. Burcun dış yüzeyi, göbek yuvası ve mil; yağdan, boyadan ve pas tozundan arındırılmalıdır. Konik yüzeye yağ sürmek işi kolaylaştırıyor gibi görünse de sıkma kuvvetini kontrolsüz biçimde artırır ve göbeği çatlatabilir.
Burcu yuvaya yerleştirip yarım delikleri hizalayın, vidaları elle takın. Kasnağı mil üzerinde yerine aldıktan sonra vidaları dönüşümlü olarak sıkın; 1210 ve 1610 için 20 Nm, 2012 için 30 Nm civarı yeterlidir. Fazla tork, burcu güçlendirmez, yalnızca göbeği zorlar.
İlk birkaç saatlik çalışmanın ardından vidaların torkunu yeniden kontrol etmek iyi bir alışkanlıktır, çünkü burç ilk yükte biraz daha oturur. Boşta kalan delikleri gresle doldurmak kir girişini önler ve sökme gününde size teşekkür ettirir.
Sökerken tüm vidaları çıkarın, bir vidayı tam dişli olan sökme deliğine takıp sıkın. Burç yuvasından kendiliğinden ayrılır; çekiçle vurmaya, mili hırpalamaya gerek kalmaz.
Zincir Budur’da 1210, 1610 ve 2012 Konik Burç Seçenekleri
Zincir Budur olarak 1008’den 5050’ye kadar geniş bir konik burç yelpazesini stokta tutuyoruz. En çok talep gören 1210 konik burç, 1610 konik burç ve 2012 konik burç sayfalarında mil çapını seçerek siparişinizi doğrudan verebilirsiniz.
Daha uzun gövdeli bir alternatif arıyorsanız 1615, daha ağır yükler için 2517 serisine göz atabilirsiniz. Hat beklerken dakikaların ne kadar uzun geçtiğini biliyoruz; bu yüzden doğru ölçüyü ilk seferde bulmanız bizim için de önemli.
Elinizde yalnızca eski burç varsa ve üzerindeki kod okunmuyorsa, dış çapını ve boyunu ölçüp bize iletmeniz yeterli. Tablodaki değerlerle karşılaştırıp hangi seri olduğunu birlikte belirleriz. Kısacası, kodu doğru okuduğunuzda konik burç seçimi tahmin işi olmaktan çıkar ve makineniz bir an önce çalışmaya döner.